Η Σιαμέζα δεν είναι μια απλή γάτα που ζει παράλληλα με τον άνθρωπο. Είναι ένα ζώο που δένεται με τον ιδιοκτήτη του τόσο στενά, που πολλοί ειδικοί συμπεριφοράς τη χαρακτηρίζουν «η πιο σκυλίσια γάτα». Αυτή η ιδιότητα έχει όμως ένα σκοτεινό αντίστροφο: το siamese αγχος αποχωρισμου είναι από τα πιο έντονα στον γάτινο κόσμο και μπορεί να γίνει σοβαρό πρόβλημα ευημερίας αν η γάτα μένει μόνη πολλές ώρες την ημέρα.
Γιατί ο Siamese Δένεται Υπερβολικά
Η Σιαμέζα είναι από τις πιο κοινωνικές γάτες του κόσμου. Σε αντίθεση με άλλες ράτσες που ικανοποιούνται με μια θέση στον ήλιο, η Σιαμέζα ζητά συνεχή αλληλεπίδραση, βλεμματική επαφή, διάλογο και σωματική επαφή. Δένεται συνήθως με έναν συγκεκριμένο άνθρωπο της οικογένειας, τον οποίο ακολουθεί από δωμάτιο σε δωμάτιο, ξαπλώνει δίπλα του και νιαουρίζει όταν χάνει την οπτική του επαφή.
Η εξήγηση είναι εν μέρει γενετική και εν μέρει αναπτυξιακή. Η ράτσα έχει επιλεχθεί επί δεκαετίες για κοινωνικότητα και εξάρτηση από τον άνθρωπο. Παράλληλα, τα Σιαμέζα γατάκια, λόγω της εξωστρέφειάς τους, χτίζουν πολύ νωρίς ισχυρούς δεσμούς με τον ιδιοκτήτη. Όταν αυτός λείπει, η γάτα δεν «βαριέται» απλώς, αλλά βιώνει αληθινή ψυχολογική πίεση.
Συμπτώματα Άγχους Αποχωρισμού
Το άγχος αποχωρισμού στη Σιαμέζα μπορεί να εκδηλωθεί με αρκετούς τρόπους, οι οποίοι συχνά παρερμηνεύονται ως «κακή συμπεριφορά». Στα πιο τυπικά σημάδια ανήκουν:
- Έντονο, συνεχόμενο νιαούρισμα ακριβώς πριν φύγετε από το σπίτι.
- Υπερβολικός χαιρετισμός κατά την επιστροφή, με κολλήματα στα πόδια και επιμονή για επαφή.
- Ούρηση εκτός λεκάνης, ιδιαίτερα σε ρούχα ή στο κρεβάτι του ιδιοκτήτη.
- Άρνηση φαγητού ή εμετός όταν μένει μόνη.
- Υπερβολικό γλείψιμο σε σημείο να δημιουργούνται φαλακρά σημεία στην κοιλιά ή στα πόδια.
Όσο πιο πολλά συμπτώματα συνυπάρχουν, τόσο πιο πιθανό είναι να έχουμε πραγματικό κλινικό άγχος και όχι απλή προσαρμοστική δυσκολία.
Καταστροφική Συμπεριφορά
Η καταστροφική συμπεριφορά είναι η πιο εμφανής εκδήλωση. Η Σιαμέζα μπορεί να ξύνει μανιωδώς πόρτες και κουφώματα προσπαθώντας να «βγει» προς εσάς, να ρίχνει αντικείμενα από ράφια, να δαγκώνει καλώδια ή να σκίζει χαρτιά. Δεν πρόκειται για εκδίκηση, αν και πολλοί ιδιοκτήτες το ερμηνεύουν έτσι. Είναι εκτόνωση της αδρεναλίνης που συσσωρεύεται από το άγχος.
Η αντιμετώπιση δεν είναι η τιμωρία, αλλά η πρόληψη: εμπλουτισμός περιβάλλοντος με ψηλά ράφια, παράθυρα με θέα, διαδραστικά παιχνίδια, παζλ τροφής και αντικείμενα που μπορεί να μυρίσει και να εξερευνήσει. Όταν το μυαλό της Σιαμέζας έχει απασχόληση, οι καταστροφές μειώνονται δραστικά.
Συνεχές Νιαούρισμα
Το συνεχές νιαούρισμα όταν λείπετε είναι ίσως το πρώτο πράγμα που θα σας αναφέρουν οι γείτονες. Η Σιαμέζα δεν φωνάζει σιγανά - έχει βαθιά, διαπεραστική φωνή που ακούγεται από μακριά. Ορισμένες γάτες ξεκινούν να νιαουρίζουν από τη στιγμή που πιάνετε το κλειδί ή φοράτε το παλτό σας, σε ένα είδος «προληπτικού άγχους».
Μια καλή πρακτική είναι η αποσύνδεση των αναχωρητηρίων ερεθισμάτων: σηκώστε το κλειδί χωρίς να φύγετε, φορέστε το παλτό και ξαναβγάλτε το. Με τον καιρό, η γάτα παύει να συσχετίζει αυτά τα ερεθίσματα με την απώλειά σας και η ένταση μειώνεται.
Δεύτερη Γάτα: Λύση;
Πολλοί ιδιοκτήτες αναρωτιούνται αν μια δεύτερη γάτα θα λύσει το πρόβλημα. Η απάντηση είναι «εξαρτάται». Μια δεύτερη γάτα μπορεί να βοηθήσει σημαντικά, αρκεί να επιλεγεί προσεκτικά. Ιδανικές παρέες για τη Σιαμέζα είναι άλλες Σιαμέζες, Balinese, Oriental Shorthair ή Tonkinese - ράτσες με παρόμοιο επίπεδο ενέργειας και κοινωνικότητας.
Δεν θα λειτουργήσει αν φέρετε μια ήρεμη, μοναχική γάτα που δεν θέλει αλληλεπίδραση. Επίσης, η εισαγωγή πρέπει να γίνει σταδιακά για να μην προστεθεί άγχος εδαφικότητας πάνω στο άγχος αποχωρισμού.
Pheromone Diffusers
Οι συνθετικοί κατσικοφερομονικοί διαχυτές (όπως αυτοί που μιμούνται τη φερομόνη ηρεμίας του προσώπου της γάτας) μπορεί να βοηθήσουν σε ήπιες έως μέτριες περιπτώσεις. Τοποθετούνται σε δωμάτια όπου η γάτα περνά πολύ χρόνο και λειτουργούν με τη συνεχή έκλυση μιας ουσίας που αναγνωρίζεται από τη γάτα ως σήμα ασφάλειας.
Δεν είναι μαγική λύση και δεν αντικαθιστούν τον εμπλουτισμό περιβάλλοντος, αλλά είναι ένα ασφαλές και χωρίς παρενέργειες συμπληρωματικό εργαλείο.
Παιχνίδι πριν Φύγεις
Μία από τις πιο υποτιμημένες τακτικές είναι ένα έντονο παιχνίδι 10-15 λεπτών πριν φύγετε από το σπίτι. Με ένα ραβδί με φτερά ή ποντικάκι, αφήστε τη Σιαμέζα να κυνηγήσει, να ορμήξει και να πιάσει. Στόχος είναι να φτάσει σε σημείο που να λαχανιάζει ελαφρά.
Μετά το παιχνίδι, προσφέρετε ένα μικρό γεύμα ή λιχουδιά. Η φυσιολογική ακολουθία κυνήγι-φαγητό-καθαρισμός-ύπνος ενεργοποιείται και η γάτα συνήθως κοιμάται όταν εσείς φεύγετε, αντί να μένει σε υπερέγερση.
Πότε Φάρμακα
Σε σοβαρές περιπτώσεις, όπου η γάτα τραυματίζει τον εαυτό της, δεν τρώει για ημέρες ή εκδηλώνει αυτοακρωτηριασμό, η φαρμακευτική παρέμβαση μπορεί να είναι αναγκαία. Υπάρχουν αγχολυτικά φάρμακα ειδικά για γάτες, τα οποία χορηγούνται αποκλειστικά από κτηνίατρο και συνήθως σε συνδυασμό με συμπεριφορική θεραπεία.
Η φαρμακευτική αγωγή δεν είναι «ευκολία», αλλά εργαλείο που επιτρέπει στη γάτα να ηρεμήσει αρκετά ώστε να ανταποκριθεί στην εκπαίδευση. Σπανίως δίνεται μόνιμα. Μη χορηγείτε ποτέ ανθρώπινα ηρεμιστικά ή αντικαταθλιπτικά στη γάτα σας - πολλά είναι θανατηφόρα.
Συμπέρασμα
Η Σιαμέζα γεννιέται με την ανάγκη να ζει κοντά σε ανθρώπους. Όταν αυτή η ανάγκη δεν καλύπτεται, εκδηλώνεται άγχος αποχωρισμού που μπορεί να φτάσει σε σοβαρά επίπεδα. Συνδυάζοντας εμπλουτισμό, συντροφιά, σωστή προετοιμασία πριν φύγετε και -όπου χρειάζεται- επαγγελματική παρέμβαση, μπορείτε να βοηθήσετε τη γάτα σας να ζήσει ήρεμα ακόμη και τις ώρες που δεν είστε εκεί.
Disclaimer: Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την εξατομικευμένη αξιολόγηση από κτηνίατρο ή ειδικό συμπεριφοράς ζώων. Σε σοβαρές περιπτώσεις άγχους, απευθυνθείτε άμεσα σε επαγγελματία.