Η Κύπρος θα διαθέσει το 2027 τριπλάσια χρήματα για τη στείρωση αδέσποτων γατών. Σύμφωνα με την απάντηση του υπουργού Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος σε κοινοβουλευτική ερώτηση, το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε στις 30 Σεπτεμβρίου 2026 την αύξηση του προϋπολογισμού του Παγκύπριου Σχεδίου Στειρώσεων Αδέσποτων Γατών από 100.000 σε 300.000 ευρώ για το 2027. Τα στοιχεία δημοσίευσε στις 6 Νοεμβρίου η κυπριακή εφημερίδα «Πολίτης».

Το θέμα συζητήθηκε και στη Βουλή των Αντιπροσώπων, κατά την εξέταση του προϋπολογισμού του υπουργείου στις αρχές Νοεμβρίου. Ο υπουργός είχε ήδη απαντήσει στις 23 Οκτωβρίου σε ερώτηση του βουλευτή του ΑΚΕΛ Νίκου Κέττηρου, ενώ το ζήτημα έθεσε και ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Μιχάλης Κουνούνης. Σύμφωνα με τον «Πολίτη», ο υπουργός παραδέχθηκε ότι η αύξηση από μόνη της δεν αντιμετωπίζει το πρόβλημα.

Από 2.000 σε περίπου 6.000 στειρώσεις τον χρόνο

Ειδικοί και εκπρόσωποι φιλοζωικών οργανώσεων περιγράφουν το κονδύλι των 100.000 ευρώ, που ίσχυε έως και το 2026, ως «σταγόνα στον ωκεανό». Σύμφωνα με όσους μίλησαν στην εφημερίδα, το ποσό αρκούσε για περίπου 2.000 στειρώσεις τον χρόνο. Με τα 300.000 ευρώ, ο αριθμός αναμένεται να φτάσει περίπου τις 6.000, που κατά τους ίδιους παραμένει πολύ μικρός μπροστά στο μέγεθος του πληθυσμού.

Υπάρχει και ένα πρακτικό ερώτημα: αν οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες θα μπορέσουν να διαχειριστούν το μεγαλύτερο πρόγραμμα. Σύμφωνα με τον «Πολίτη», μεγάλο μέρος του προσωπικού τους απασχολείται με την επαναλειτουργία των κτηνοτροφικών μονάδων που επλήγησαν από τον αφθώδη πυρετό.

Πώς λειτουργεί το σχέδιο με τα κουπόνια

Το σχέδιο εξαγγέλλεται κάθε χρόνο από τις Κτηνιατρικές Υπηρεσίες και υλοποιείται από τα Επαρχιακά Κτηνιατρικά Γραφεία, με τη βοήθεια των επαρχιακών επιτροπών ευημερίας των ζώων. Δήμοι, κοινότητες και εγγεγραμμένες φιλοζωικές οργανώσεις δηλώνουν ενδιαφέρον και παίρνουν κουπόνια στειρώσεων, μαζί με τον κτηνίατρο ή την κλινική όπου θα γίνουν οι επεμβάσεις.

Οι πολίτες και οι εθελοντές που φροντίζουν αποικίες γατών δεν παίρνουν κουπόνια απευθείας. Πρέπει να συνεννοηθούν με την τοπική αρχή τους ή με εγγεγραμμένη φιλοζωική οργάνωση. Σύμφωνα με την απάντηση του υπουργού, μετά την αξιολόγηση του 2027 θα υποβληθεί νέα πρόταση στο Υπουργικό Συμβούλιο για το ύψος του κονδυλίου τα επόμενα χρόνια. Πηγή του υπουργείου είπε στην εφημερίδα ότι το σχέδιο εξετάζεται από την Παγκύπρια Συντονιστική Επιτροπή Ευημερίας Ζώων, στην οποία συμμετέχουν μεταξύ άλλων οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες, ο Παγκύπριος Κτηνιατρικός Σύλλογος και φιλοζωικές οργανώσεις. Προς το παρόν δεν υπάρχει ανακοινώσιμη εισήγηση.

Τα «2 εκατομμύρια» είναι εκτίμηση, και αφορούν και την Ελλάδα

Στη δημόσια συζήτηση στην Κύπρο ακούγεται συχνά ότι οι αδέσποτες γάτες του νησιού ξεπερνούν τα δύο εκατομμύρια, δηλαδή είναι περισσότερες από τους κατοίκους. Ο αριθμός προέρχεται από τη μελέτη των Jamie DeLeeuw και Harry Eckman (International Cat Care), που δημοσιεύθηκε τον Απρίλιο του 2026 στο Frontiers in Animal Science. Η μελέτη όμως δεν μέτρησε γάτες. Βασίζεται σε συνεντεύξεις με 44 επαγγελματίες και εθελοντές σε Κύπρο, Ελλάδα και Πορτογαλία, και οι ίδιοι οι συγγραφείς σημειώνουν ότι οι αριθμοί είναι κατά προσέγγιση εκτιμήσεις των συμμετεχόντων, επειδή δεν υπάρχουν αξιόπιστα κεντρικά στοιχεία. Η επίσημη κυπριακή εκτίμηση, 1,5 εκατομμύριο, χαρακτηρίστηκε από συμμετέχοντα αναξιόπιστη.

Το ίδιο εύρημα αφορά και τη χώρα μας: οι συμμετέχοντες εκτίμησαν πάνω από 2 εκατομμύρια αδέσποτες γάτες και στην Ελλάδα. Για την Ελλάδα, η μελέτη καταγράφει ότι ο ν. 4830/2021 θεωρήθηκε αρχικά πολλά υποσχόμενος, αλλά αργότερα χαρακτηρίστηκε από συνεντευξιαζόμενους «αδύνατος στην πράξη». Κάποιοι μίλησαν για υποδομή-«φάντασμα»: γάτες που παίρνουν μικροτσίπ κατά τη στείρωση χωρίς τα στοιχεία τους να περνούν στο μητρώο ζώων συντροφιάς.

Τι θεωρείται ότι πιάνει

Οι επαγγελματίες και στις τρεις χώρες συμφώνησαν, σύμφωνα με τη μελέτη, ότι ο ανθρωπιστικός έλεγχος του πληθυσμού χρειάζεται μαζικές και γεωγραφικά στοχευμένες στειρώσεις, συνεχή παρακολούθηση των αποικιών και συνεργασία με τους ανθρώπους που ταΐζουν τις γάτες. Αντίθετα, η απομάκρυνση ή η θανάτωση ζώων χωρίς στειρώσεις περιγράφεται ως αναποτελεσματική, γιατί τον χώρο τον καταλαμβάνουν γρήγορα νέες γάτες.

Στην Ελλάδα, οι στειρώσεις αδέσποτων είναι αρμοδιότητα των δήμων με βάση τον ν. 4830/2021, και αυτό το φθινόπωρο τρέχουν δράσεις σε αρκετές περιοχές, όπως στη Χίο και στο Ξυλόκαστρο. Όποιος φροντίζει αποικία γατών μπορεί να ρωτήσει τον δήμο του αν υπάρχει πρόγραμμα στειρώσεων και πώς δηλώνονται τα ζώα.

Πηγές: Πολίτης, 6/11/2026, DeLeeuw & Eckman, Frontiers in Animal Science, 2026, ν. 4830/2021.

Το άρθρο συντάχθηκε με τη βοήθεια εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και ελέγχθηκε από τη σύνταξη πριν από τη δημοσίευση, σύμφωνα με τη συντακτική μας πολιτική.